Analiza wideo w bowlingu: jak nagrać i ocenić własną technikę

Wiele z tego, co idzie nie tak podczas rzutu, dzieje się zbyt szybko, by to poczuć. Analiza wideo w bowlingu sprawia, że staje się to widoczne: nagranie w zwolnionym tempie z boku i od tyłu pozwala sprawdzić klatka po klatce timing, wymach, wypuszczenie kuli, ślizg i dokończenie ruchu. Na początek wystarczy smartfon.

Ten poradnik pokazuje, jak ustawić telefon, na które pięć punktów kontrolnych zwrócić uwagę i jak zamienić nagrywanie w prostą rutynę.

Jak przygotować smartfon do analizy wideo w bowlingu

Ustawienia nagrywania

• Warto korzystać z trybu zwolnionego tempa. Większość obecnych smartfonów nagrywa z prędkością 120 lub 240 klatek na sekundę, co pokazuje moment wypuszczenia kuli znacznie wyraźniej niż zwykłe wideo.
• Najlepiej nagrywać w najwyższej rozdzielczości, na jaką pozwala tryb zwolnionego tempa, aby później móc przybliżyć obraz dłoni.
• Podczas nagrywania lepiej nie używać zoomu. Obraz można przybliżyć dopiero przy odtwarzaniu – wtedy cały kadr pozostaje dostępny.
• Ważne jest dobre światło. Niektóre kręgielnie są słabo oświetlone, a zwolnione tempo wymaga więcej światła niż zwykłe wideo.
• W zatłoczony wieczór warto przed nagrywaniem zapytać o zgodę i nie obejmować kadrem innych gości.

Ujęcia kamery

Widok z boku. Telefon ustawia się na małym statywie kilka metrów z boku rozbiegu, mniej więcej na wysokości bioder, tak aby w kadrze mieścił się cały rozbieg i linia faulu. To ujęcie pokazuje, jak kroki współgrają z wymachem ręki, jak wysoki jest zamach do tyłu oraz jak wyglądają ślizg i dokończenie ruchu. Większość podstawowych problemów widać najpierw właśnie tutaj.

Widok od tyłu. Kamerę ustawia się za graczem, na środku rozbiegu, mniej więcej na wysokości ramion – na statywie albo w rękach znajomej osoby. To ujęcie pokazuje, czy ręka porusza się prosto do tyłu i do przodu, jak ustawione są barki i w którym miejscu względem celu kula opuszcza dłoń.

Pięć punktów kontrolnych w nagraniu z bowlingu

Nie warto poprawiać wszystkiego naraz. Lepiej wybrać jeden punkt kontrolny na trening i obserwować go przez kilka rzutów.

1. Timing

Timing opisuje, jak wymach ręki współgra z pracą nóg. Przy typowym rozbiegu na cztery kroki wypchnięcie kuli do przodu (pushaway) zaczyna się z pierwszym krokiem, a kula i stopa ślizgowa powinny dotrzeć do linii faulu jednocześnie. Klatka po klatce widać, czy kula opuszcza dłoń, zanim ślizg się zakończy (wczesny timing), czy dopiero po zatrzymaniu stopy (późny timing). Przypomnienie pracy nóg: rozbieg w bowlingu w czterech krokach.

2. Tor wymachu

Widok od tyłu pokazuje, czy ręka porusza się jak wahadło, prosto do tyłu i prosto do przodu w kierunku celu, czy też kula ucieka za plecy lub zatacza łuk na bok. Jedno i drugie utrudnia powtarzanie linii. Typowe przyczyny i sposoby korekty opisuje artykuł pięć błędów wymachu ręki.

3. Wypuszczenie kuli

Przy klasycznym wypuszczeniu kuli najpierw wychodzi z niej kciuk, a potem palce. W zwolnionym tempie warto sprawdzić, gdzie w tym momencie znajduje się dłoń – za kulą i lekko pod nią – oraz czy przy każdym rzucie wygląda to tak samo. Jeśli wypuszczenie za każdym razem wygląda inaczej, reakcja kuli również będzie się zmieniać.

4. Stopa ślizgowa

Warto obserwować ostatni krok: czy stopa ślizgowa płynnie sunie do linii, czy zatrzymuje się gwałtownie? Czy nie przekracza linii faulu? Przekroczenie linii to faul, a w lidze lub turnieju taki rzut liczy się jako zero. Należy też sprawdzić, czy stopa przy każdym rzucie jest skierowana w tę samą stronę.

5. Dokończenie ruchu

Dokończenie ruchu (follow-through) to kontynuacja ruchu ręki po wypuszczeniu kuli; pomaga ono poprowadzić kulę nad cel. Na nagraniu widać, czy ręka swobodnie wędruje dalej w górę, czy zatrzymuje się tuż po wypuszczeniu kuli.

Pomiar liczby obrotów na nagraniu

Nagranie pokazuje też, jak szybko obraca się kula. USBC opisuje prostą metodę: na kulę nakleja się kawałek taśmy, nagrywa moment wypuszczenia i liczy, o ile obróci się taśma w określonej liczbie klatek po tym, jak palce opuszczą kulę. USBC zaleca też trenowanie tylko takiej liczby obrotów, którą da się powtarzać i wykorzystać w grze. Więcej na ten temat w poradniku jak zwiększyć liczbę obrotów kuli.

Aplikacje do analizy wideo w bowlingu

Na początek wystarczy aplikacja aparatu w telefonie: zwolnione tempo, pauza i przeglądanie klatka po klatce. Specjalne aplikacje do analizy wideo oferują dodatkowo m.in. rysowanie linii i kątów na nagraniu, porównanie dwóch rzutów obok siebie i udostępnianie klipów trenerowi. Przykładem jest OnForm, który oferuje zwolnione tempo, przeglądanie klatka po klatce, narzędzia do rysowania, komentarz głosowy i zdalną informację zwrotną od trenera; przed wyborem płatnego planu można go przetestować bezpłatnie. Coach's Eye, przez długi czas popularny wybór do tego celu, został wycofany.

Dla większości graczy wbudowany tryb zwolnionego tempa w zupełności wystarcza. Specjalna aplikacja przydaje się, gdy chce się porównywać rzuty obok siebie lub pracować z trenerem na odległość.

Współpraca z trenerem

Przy pracy z trenerem warto przesłać mu nagrania z boku i od tyłu jeszcze przed lekcją. Dzięki temu zajęcia można poświęcić na ćwiczenia zamiast na diagnozę. Niektórzy trenerzy oferują też analizę zdalną: przesyła się klipy i otrzymuje informację zwrotną z komentarzami.

Prosta rutyna wideo

Warto nagrywać kilka pierwszych i kilka ostatnich rzutów każdego treningu – wtedy widać swój rzut zarówno w stanie wypoczętym, jak i zmęczonym. Nagrania najlepiej przejrzeć przed kolejnym treningiem, wybrać jeden punkt kontrolny i porównywać filmy tydzień po tygodniu. To, co wydaje się właściwe, nie zawsze pokrywa się z tym, co pokazuje kamera – a kamera ocenia bardziej wiarygodnie.

Buty na nagraniu

Widok z boku pokazuje też ślizg. Jeśli przy jednym rzucie jest krótki, a przy następnym długi, warto przyjrzeć się także butom: buty z wypożyczalni nosi wielu gości, a ich podeszwy zużywają się z czasem, więc każda para może ślizgać się inaczej. Buty do bowlingu BOWLIO mają pełną skórzaną podeszwę pod oboma butami, dzięki czemu nadają się dla graczy leworęcznych i praworęcznych, od początkujących po profesjonalistów, a cholewka również jest z prawdziwej skóry.

Warto przeczytać: Techniki wypuszczania kuli w bowlingu · Jak poprawić chwiejne wypuszczenie kuli · Ustawienie nadgarstka w bowlingu