Khoan bóng bowling: giải thích span, pitch và độ vừa ngón tay

Việc khoan bóng bowling quyết định quả bóng nằm trong tay bạn ra sao: các lỗ cách nhau bao xa, lớn đến đâu và được khoan theo góc nào. Một quả bóng vừa tay giúp bạn cầm bóng với lực nắm thả lỏng và thả bóng gọn gàng. Hướng dẫn này giải thích khoảng cách lỗ (span), góc khoan (pitch), kích thước lỗ, các kiểu cầm và miếng lót lỗ, cùng những gì bạn sẽ gặp ở pro shop.

Vì sao độ vừa tay là trên hết

Một quả bóng riêng nên được khoan theo bàn tay bạn, không sao chép từ người chơi khác hay lấy theo một bảng chung. Một người khoan bóng có chuyên môn sẽ xem xét kích cỡ các ngón tay và ngón cái, khoảng cách lỗ, độ linh hoạt, kiểu cầm và cách bạn thả bóng.

Đừng tự khoan hoặc nới rộng lỗ. Việc khoan làm thay đổi quả bóng vĩnh viễn, và nếu khoảng cách lỗ, góc khoan hay kích thước lỗ sai, có thể phải bít lỗ rồi khoan lại. IBPSIA (International Bowling Pro Shop and Instructors Association) có các chương trình đào tạo và chứng nhận cho kỹ thuật viên pro shop.

Kiểu cầm conventional hay fingertip

Kiểu cầm conventional

Ngón giữa và ngón áp út đưa vào bóng đến đốt thứ hai, với khoảng cách lỗ ngắn hơn. Kiểu cầm này cho cảm giác chắc chắn và quen thuộc từ bóng của trung tâm.

Kiểu cầm fingertip

Các ngón tay chỉ đưa vào đến đốt thứ nhất, với khoảng cách lỗ dài hơn. Khi thả bóng, ngón cái rời bóng trước và các ngón tay có thể nâng và xoay bóng nhiều hơn, giúp tăng số vòng quay và độ móc.

Không kiểu cầm nào gắn với một trình độ cụ thể. Hãy cùng người khoan bóng hoặc huấn luyện viên lựa chọn dựa trên sự thoải mái, độ linh hoạt và cách thả bóng bạn đang học. Chuyển từ conventional sang fingertip là một lần đo và khoan mới, không chỉ đơn giản là khoan lỗ to hơn. Tìm hiểu thêm về lối ném móc và ném thẳng: bóng móc hay bóng thẳng.

Khoảng cách lỗ, góc khoan và kích thước lỗ

• Khoảng cách lỗ (span): khoảng cách giữa lỗ ngón cái và các lỗ ngón tay, đo từ mép cầm của từng lỗ. Khoảng cách này nên để bàn tay nằm tự nhiên trên bóng, không bị kéo căng cũng không bị gò bó.
• Góc khoan (pitch): góc khoan của từng lỗ, đo so với đường thẳng hướng vào tâm quả bóng. Pitch bằng 0 hướng thẳng vào tâm; forward pitch nghiêng về phía tâm, reverse pitch nghiêng ra xa tâm. Người khoan bóng chọn góc khoan cho từng lỗ riêng, tùy theo khoảng cách lỗ và độ linh hoạt của bạn.
• Kích thước và hình dạng lỗ: các ngón tay và ngón cái nên đưa vào đến độ sâu dự kiến và rút ra mà không bị vướng. Ôm vừa khít, nhưng không cần phải bóp chặt.

Các thông số này ảnh hưởng lẫn nhau. Một vấn đề tưởng như do một lỗ gây ra có thể xuất phát từ khoảng cách lỗ, góc khoan hoặc lực nắm, vì vậy hãy yêu cầu kiểm tra toàn bộ độ vừa tay thay vì chỉ thay đổi một chỗ.

Miếng lót lỗ ngón tay và ngón cái thay thế được

Miếng lót lỗ ngón tay (finger insert, còn gọi là grip) thay đổi đường kính, bề mặt và cảm giác của lỗ ngón tay. Một thumb slug cho người khoan bóng một khối vật liệu đồng nhất để tạo hình lỗ ngón cái. Cả hai đều phải vừa với bàn tay bạn; hãy thay khi chúng bị mòn hoặc không còn vừa.

Hệ thống ngón cái thay thế được dùng một miếng lót ngón cái tháo rời, khóa vào những quả bóng tương thích. Nhờ đó bạn có cùng cảm giác ở ngón cái trên nhiều quả bóng và có thể đổi sang cỡ hơi khác khi ngón cái bị sưng hoặc teo lại. Nhiều hệ thống đã có trong danh sách thiết bị tháo rời được USBC phê duyệt. Hãy nhờ người khoan bóng lắp đặt và điều chỉnh.

Khi nào nên kiểm tra độ vừa tay

• Bạn phải bóp chặt mới giữ được bóng.
• Ngón cái hoặc các ngón tay bị vướng, cọ xát hoặc để lại vết hằn.
• Bàn tay bạn đã thay đổi, chẳng hạn do phát triển, sưng hoặc chấn thương.
• Bạn thay đổi kiểu cầm hoặc cách thả bóng.
• Bạn mua một quả bóng cũ: lỗ khoan của người khác không vừa với bạn. Pro shop sẽ đánh giá xem có nên bít lỗ và khoan lại hay không.

Những gì diễn ra ở pro shop

1. Trao đổi: kiểu cầm, cách thả bóng, mục tiêu, những thay đổi của bàn tay và bất kỳ cảm giác khó chịu nào.
2. Đo đạc: từng ngón tay, ngón cái, khoảng cách lỗ và độ linh hoạt.
3. Lựa chọn: conventional hay fingertip, miếng lót lỗ, thumb slug hay ngón cái thay thế được.
4. Khoan bóng: xác định góc khoan và độ sâu, vát mép lỗ, lắp miếng lót.
5. Kiểm tra độ vừa tay: cầm bóng và, nếu có thể, ném thử vài lần. Hãy nói ra nếu thấy vướng, cọ xát hay bị ép trước khi rời đi.

Hãy xin một bản ghi các thông số cuối cùng. Bản ghi này hữu ích cho quả bóng tiếp theo, nhưng không thay thế được một lần kiểm tra mới: bàn tay và cách thả bóng đều thay đổi.

Đau là tín hiệu dừng lại

Nếu bắt đầu thấy đau khi chơi bowling, hãy dừng lại. Pro shop có thể kiểm tra dụng cụ nhưng không thể đánh giá chấn thương. Nếu triệu chứng kéo dài hoặc nặng hơn, hãy đi khám bác sĩ hoặc chuyên viên vật lý trị liệu.

Trước khi khoan bóng

Chọn một trọng lượng bạn kiểm soát được với hướng dẫn về trọng lượng bóng bowling của chúng tôi, và so sánh chất liệu trong giải thích các loại vỏ bóng bowling. Toàn bộ quy trình theo đúng thứ tự có trong cách chọn quả bóng bowling đầu tiên. Mới làm quen với môn này? Hãy bắt đầu với hướng dẫn bowling cho người mới bắt đầu.